merkel

De moordaanslag op de Russische dissident Alexei Navalny heeft de Duits-Russische betrekkingen onder zware druk gezet. Berlijn eist opheldering over de poging om Navalny uit de weg te ruimen. Moskou ontkent elke betrokkenheid en speelt het onschuldslam.

De Russen hebben niettemin iets uit te leggen. De prominente dissident, gespecialiseerd in de corruptie van de Poetin-kliek, werd onwel tijdens een binnenlandse vlucht. Hij werd met vergiftigingsverschijnselen opgenomen in een ziekenhuis waar de artsen ‘stofwisselingsproblemen’ constateerden. De familie vertrouwde het niet en sloeg alarm. Verdere behandeling in een Russisch ziekenhuis leek niet verstandig.

De Russen hadden geen bezwaar tegen behandeling in het buitenland. Ze hadden hun punt gemaakt, een dissident is nooit en te nimmer veilig, en lieten Navalny naar een Berlijns ziekenhuis vertrekken. Nader onderzoek in een laboratorium van de Bundeswehr wees uit dat hij vergiftigd was met novitsjok, een vrijwel altijd dodelijk gifgas.

Dat duidt op zijn minst op enige officiële Russische medeplichtigheid. Novitsjok is een chemisch wapen dat in de Sovjet-tijd is ontwikkeld en sindsdien in het Russische arsenaal zit. Het is volgens deskundigen te gevaarlijk om door amateurs in een huislaboratorium bij elkaar gemengd te kunnen worden. Het staat op de lijst van verboden stoffen van de OPCW, de organisatie voor het verbod op chemische wapens.

Een paar jaar geleden werden een Russische dubbelspion, Sergei Skripal, en zijn dochter met novitsjok vergiftigd. Ze overleefden het net, maar een Engelse vrouw die eveneens in aanraking was gekomen met het gif, overleed. Deze aanslag was het werk van een paar Russische geheimagenten die naar Moskou konden ontkomen en inmiddels geïdentificeerd zijn. De vraag is dus gerechtvaardigd: hoeveel is een ontkenning van Moskou waard?

Intussen heeft novitsjok ook de relatie tussen Berlijn en Moskou vergiftigd. Bondskanselier Angela Merkel eist op voor haar doen scherpe toon een bevredigende verklaring. Ze dreigt met sancties, ook via de EU, en schijnt bereid te zijn om de bouw van de pijpleiding voor Russisch gas, Nordstream -2, naar Duitsland stop te zetten. Dat was tot nu toe ondenkbaar. Nordstream-2 is economie. En economie moet buiten de politiek worden gehouden.

Dat is natuurlijk een onhoudbaar standpunt. Gas is net als olie niet alleen brandstof maar ook een strategisch wapen. Wie zich voor een belangrijk deel van zijn energievoorziening afhankelijk maakt van een mogelijk onbetrouwbare partner, een potentiële tegenstander, neemt een groot, misschien wel onverantwoord risico.

Nordstream-2 trekt nu ook een breuklijn door de Duitse politiek. Niet alleen tussen partijen, maar ook binnen de twee regeringspartijen, Merkels CDU en de sociaaldemocratische SPD. Met als centrale kwestie is: wat weegt zwaarder, de economie of de politiek.

Aan Nordstream-2 werken meer dan 100 Europese bedrijven, waarvan de helft Duitse. Stopzetten van het project zou enorm in de papieren lopen, ook door de onvemijdelijke schadeclaims. In de deelstaat Meckelenburg-Vorpommeren, waar de pijplijn aan land zou komen, wijst de regering op de negatieve gevolgen voor de werkgelegenheid. In coronatijd onverantwoord.

De economische aspecten en die tot dusver in de politieke discussie de doorslag gaven, schijnen nu toch te moeten wijken voor de politieke overwegingen. De voorstanders van het stopzetten van Nordstream-2, lijken het pleit te winnen. De tegenstanders sputteren nog tegen en daarom wordt er gedacht aan een compromis, een moratorium van 2 jaar. Dat heeft het nadeel van alles wat op de lange baan wordt geschoven. Het probleem blijft bestaan en, als het tegenzit, verder dooretteren.

De vraag is nu hoe hard Merkel het wil spelen. Wil ze de Russen die sterk afhankelijk zijn van hun energieinkomsten, inderdaad straffen en daarmee de miljarden zware belangen van het bedrijfsleven naar de tweede rang verwijzen? Bij die afweging speelt ongetwijfeld een rol dat de Russen in Duitsland zich niet gebonden achten aan de diplomatieke en politieke conventies.

Vorig jaar werd in een Berlijns park een Tsjetsjeense dissident vermoord en ook in dit geval keken de onderzoekers richting Moskou. De Russen worden eveneens verdacht van hackersaanvallen op de Bondsdag en pogingen tot het beïnvloeden van verkiezingen. Dat werd uiteraard ontkend, ondanks de zich opstapelende bewijzen.

De kans dat Rusland inbindt is klein. Moskou gokt er vermoedelijk op dat Merkel voor de consequenties zal terugschrikken. Merkel zal inderdaad de daad bij het woord moeten voegen, ook omdat haar geloofwaardigheid in het geding is.

De Bondskanselier is qua nature niet van het hard en doortastend optreden, een compromis heeft bijna altijd haar voorkeur. Maar als ze ergens van overtuigd is, laat ze zich niet door de eventuele risico’s weerhouden. Dat was zo met de vluchtelingencrisis van 5 jaar geleden, – ‘wir schaffen das’ -, en, in 2011, toen ze na de bijnaramp in het Japanse Fukushima, vrijwel van de ene op de andere dag besloot van de kernenergie af te stappen.

Moskou is dus gewaarschuwd.

Reacties

Reacties

One thought on “Merkel wil uitleg van Poetin”
  1. Wie gelooft er nu echt dat de Russische regering achter deze vergiftiging zit??? Een exotisch, niet erg werkzaam middel toedienen, en dan hem naar Duitsland transporteren? De novichok familie (organofosfaten met chloor- en fluorgroepen) is ook door het westen gemaakt, oa. in het lab van Porton Down, een steenworp afstand van de Skripal zaak (waar zijn de Skripals????).

    Navalny heeft buiten Moskou nooit meer dan een procentje steun kunnen verwerven, behoorlijk onder de kiesdrempel dus. Als regime change agent was Navalny dus nutteloos (ondanks dat de MSM hem nog steeds ‘de belangrijkste oppositie’ noemt (dat zijn dus de oude communisten!)). Vanuit de vraagstelling ‘Cui Bono?’ lijkt het dus het meest waarschijnlijk dat dit een al dan niet uitbestede CIA operatie is, met als doel Nordstream-2 te torpederen.

    Onwaarschijnlijk dat dit gaat lukken, want in deze crisistijd kan Duitsland en de rest van Europa zich het gefrackte en peperdure LNG gas niet veroorloven. Die gasprijs maakt alle industriele producten een stuk duurder, dus niet meer concurrerend. De bvevolking heeft door corona al zware klappen gehad en zal dus niet bereid zijn de brandstofprijzen met meer dan de helft te zien stijgen. Bovendien is Europa door het zeer onbeschofte gedrag van Trump en met name Pompeo veel minder bereid dan normaal naar de pijpen van de VS te dansen!

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.