blackrock

Onlangs schreven we een kritisch artikel over BlackRock, de grote vermogensbeheerder,die door de Europese Commissie was geselecteerd om advies in te winnen over de integratie van duurzaamheidscriteria in de bankensector van de Europese Unie. Maar niet alleen met Brussel is het concern dikke vrienden, ook met de Amerikaanse centrale bank. Belangenverstrengelingen bij de EU en dus ook in de VS. Overal begint het bedrijf een flinke vinger in de pap te krijgen, wat de vraag oproept: krijgt BlackRock niet tevéél macht?

Het heet “Going Direct”.
Het is het financiële bailout-plan dat is ontworpen en geschreven door voormalige centrale bankiers die nu op de loonlijst staan van BlackRock, een investeringsmanager met een pprtefeuille van $ 7 biljoen aan aandelen en obligatiefondsen. Het plan werd in augustus 2019 uitgerold op de G7-top van centrale bankiers in Jackson Hole, Wyoming – maanden vóórdat het publiek op de hoogte was van een financiële crisis. Een maand later, op 17 september 2019, zou de Amerikaanse Federal Reserve een noodhulpprogramma voor repo-leningen starten, waarbij honderden miljarden dollars per week aan leningen zouden worden verstrekt, “going direct (rechtstreeks dus)” naar de handelshuizen op Wall Street. Over dit plan zometeen meer, maar eerst over BlackRock, waar we recentelijk ook al over hebben geschreven.

BlackRock, de internationale vermogensbeheerder van miljardair Larry Fink, heeft een bijzondere rol gespeeld bij de bailout-operaties van Wall Street door de Federal Reserve. Het blijkt dat het ook geruisloos honderden miljarden dollars beheert voor meer dan vijf miljoen werknemers van de Amerikaanse federale overheid in hun pensioenplan, bekend als het Thrift Savings Plan (TSP).

Tijdens de laatste financiële crisis van 2007 tot 2010 heeft de Federal Reserve BlackRock zogenaamde no-bid-contracten (contracten die rechtstreeks met bedrijven worden gesloten, waarbij het standaard biedingsproces wordt omzeild) gegeven voor het beheer van de giftige activa in drie programma’s die bekend staan als Maiden Lane, Maiden Lane II en Maiden Lane III.
Dit waren Special Purpose Vehicles opgezet door de New York Fed. Maiden Lane kocht voor $ 30 miljard aan giftige activa van Bear Stearns als aansporing van de New York Fed om JPMorgan ertoe te bewegen de goede delen van Bear Stearns te kopen. Maiden Lane II kocht door hypotheken gedekte effecten van de gigantische verzekeraar AIG als onderdeel van een programma om haar effectenleningen aan Wall Street-banken te verstrekken. Maiden Lane III kocht schuldverplichtingen op onderpand (CDO’s) waarop AIG Financial Products credit default swaps had geschreven die het niet kon terugbetalen aan Wall Street en buitenlandse mondiale banken aan wie het het geld verschuldigd was. De bailout van AIG door de Amerikaanse regering was destijds dus eigenlijk een bailout van megabanken, maar dit terzijde.

BlackRock was ook één van de investeringsmanagers van het door de Federal Reserve gefinancierde programma voor de aankoop van door hypotheken gedekte effecten tijdens de laatste financiële crisis. Het adviseerde de Fed ook over de pool van activa van Citigroup die de Fed heeft afgeschermd en gegarandeerd. Bovendien wendde de Amerikaanse federale regering zich tot BlackRock om de giftige activa van Fannie Mae en Freddie Mac te evalueren nadat de regering de entiteiten in 2008 in beslag had genomen.

Vandaag de dag is BlackRock in meer no-bid-contracten geselecteerd om de enige koper te zijn van bedrijfsobligaties en ETF’s voor bedrijfsobligaties voor het nooit eerder vertoondee programma van 750 miljard dollar voor bedrijfsobligaties van de Federal Reserve, dat zowel investeringswaardige als junk-gewaardeerde obligaties zal omvatten. De Fed heeft gezegd dat het uiteindelijk meer investeringsmanagers aan het programma zal toevoegen, maar of dat ook zal gebeuren is nog maar de vraag.

BlackRock krijgt van de Federal Reserve toestemming om haar eigen ETF’s voor bedrijfsobligaties te kopen als onderdeel van het Fed-programma om de markt voor bedrijfsobligaties te ondersteunen. Volgens een rapport van Institutional Investor afgelopen maandag kocht BlackRock, namens de Federal Reserve, voor “1,58 miljard dollar aan investment-grade en high-yield ETF’s van 12 mei tot 19 mei, waarbij BlackRock’s iShares-fondsen 48 procent van de markt van $ 1,307 miljard waarde aan het einde van die periode vertegenwoordigen”.

No-bid-contracten en eigen producten opkopen, wat kan daar nou mis mee zijn? Nu weten we ook wat president Donald Trump verstaat onder “draining the swamp”, het aanpakken van Wall Street. Om de zaken nog ernstiger te maken, heeft de stimuleringswet, bekend als de CARES-wet, 454 miljard dollar aan belastinggeld gereserveerd om de verliezen op te vangen in de door de Fed opgezette bailout-programma’s. In totaal is 75 miljard dollar toegewezen om verliezen te compenseren in de door BlackRock beheerde programma’s voor het kopen van bedrijfsobligaties. Aangezien BlackRock zijn eigen ETF’s mag opkopen, betekent dit dat belastingbetalers verliezen zullen lijden die anders zouden zijn opgelopen door het bedrijf en de investeerders van miljardair Larry Fink. Straks nog wat meer hierover.

Het blijkt dat de Federal Reserve niet de enige entiteit is die BlackRock vertrouwt met enorme sommen geld. Volgens een officieel rapport van het pensioenplan van de werknemers bij de Amerikaanse overheid, bekend als het Thrift Savings Plan (TSP), is BlackRock op 31 december 2019 de enige beheerder van de vier aangeboden investeringsfondsen, die in totaal $ 334,5 miljard bedragen. Die plannen omvatten een bedrijfsobligatiefonds; een aandelenfonds bestaande uit large-cap en middelgrote bedrijven; en een aandelenfonds met kleine en middelgrote bedrijven. Het Thrift Savings Plan biedt ook een overheidseffectenfonds dat bestaat uit niet-verhandelbare Amerikaanse staatsobligaties (korte termijn) die speciaal zijn uitgegeven aan het TSP. Dat fonds wordt beheerd door het plan zelf.

Opmerkelijk voor wat een conservatief onder toezicht gehouden federaal pensioenplan voor werknemers zou moeten zijn, staat het TSP BlackRock toe om te “investeren in futures-contracten en andere derivaten. Als onderdeel van de beleggingsstrategieën kunnen afgeleide instrumenten worden gebruikt om liquiditeit te verschaffen voor dagelijkse investeringen of om valuta, rente en andere blootstellingen te beheren.” Dit roept de vraag op in hoeverre BlackRock beursbewegingen kan beïnvloeden met behulp van federaal werknemersgeld om futures te kopen op de Dow Jones Industrial Average of de S&P500.

BlackRock beheert investeringen voor tal van andere staats- en federale pensioenplannen, waaronder een aanzienlijk deel van het Tennessee Valley Authority Savings and Deferral Retirement Plan, dat op 30 september 2018 in totaal $ 2,6 miljard bevatte. Volgens de 2018-jaarrekening van het TVA-plan beheert BlackRock al haar Target Date-fondsen die “dienen als het gekwalificeerde standaardinvesteringsalternatief voor deelnemers”.
BlackRock beheert ook pensioenfondsen voor buitenlandse overheden, buitenlandse lokale overheden en buitenlandse centrale banken. Zo had bijvoorbeeld tot eind september vorig jaar BlackRock het aandelenmandaat van het pensioenfonds van de Nederlandsche Bank en is dat  aandelenmandaat toen overgeheveld naar Robeco. Volgens een recente aanvraag bij de Securities and Exchange Commission door de centrale bank van Israël, investeert BlackRock zijn Amerikaanse aandelenportefeuille.

Barron’s meldde vorige week dat BlackRock “de tweede of derde grootste eigenaar is van aandelen in Microsoft, Apple, Amazon en Procter & Gamble, en tot de top vijf behoort van bijna elk groot Amerikaans bedrijf.” Vanwege de sterke invloed van BlackRock op buitenlandse centrale banken, waarvan sommige ook belangen in Microsoft, Apple en Amazon kopen, is het mogelijk dat zijn rol in de bizarre waarderingen van deze bedrijven niet volledig wordt begrepen. Uit onze eerdere artikelen kunt u opmaken dat wij ons daar ernstig zorgen over maken. Niet in het minst doordat BlackRock overal zijn kont in weet te draaien…. niet alleen bij de Amerikaanse Federal Reserve, maar ook bij de Europese Commissie (lees daarvoor het artikel in de link hierboven). Kan onze Frans Timmermans straks zijn duizend miljard euro Gekke Henkie-plan “Green Deal” eindelijk realiseren, met behulp van het *proest* “corona-hulpplan”. Frenske is wel blij met de hulp van BlackRock, ondanks het feit dat de Amerikaanse vermogensbeheerder grote bedragen investeerde in kolencentrales (het heeft in totaal 11 miljard dollar geïnvesteerd in 56 kolenbedrijven en is daarmee de grootste investeerder in kolen wereldwijd), gasprojecten en het aandelenpakketten bezit in bijna alle grote oliebedrijven ter wereld (BlackRock is op dit moment eigenaar van ongeveer 3,27 miljard vaten olie, 1,35 miljard ton steenkool en heeft nog 87,3 miljard dollar in fossiele industrieën belegd). Maar met het begrip “schone handen” hebben zowel BlackRock als Brussel weinig op.

BlackRock is zoals gezegd de grootste vermogensbeheerder ter wereld en maakte in 2019 4,5 miljard dollar winst. Dat is meer winst dan dat het bruto nationaal product van sommige landen groot is. Het concern heeft dertienduizend werknemers in dienst en vertakkingen in dertig landen. Het bezit niet alleen aandelenpakketten in elektronicagiganten Apple en Microsoft, maar ook in voedselmultinationals en chemiebedrijven als Bayer of Nestlé (beiden bedrijven die het niet zo nauw nemen met het milieu en het welzijn van mensen), mijnbouwer Rio Tinto en bezit het aandelen van belangrijke systeembanken als ING of Deutsche Bank – bij beide banken elk zo’n 5%.  Deze twee banken zijn recentelijk weer in het nieuws gekomen omdat (ook) zij miljarden investeren in mijnbouwmultinational Glencore (het bedrijf dat ervan wordt beschuldigd milieuregels en mensenrechten niet na te leven – vooral Congolese kinderen, die in erbarmelijke omstandigheden in mijnen werken, laten hierbij het leven. Het mijnbouwbedrijf is actief in Congo omdat dat land beschikt over onder meer diamant, goud, coltan, koper en kobalt. Het Centraal-Afrikaanse land is de grootste leverancier van kobalt, maar liefst 60 % van de reserves liggen in Congo – en het zal er wel op uitdraaien dat als het land is leeggeplunderd, het Westen er vertrekt. Kobalt wordt gebruikt voor ondermeer batterijen voor laptops, smartphones en elektrische wagens. Arbeiders verdienen nog geen twee euro per dag. Tegen de omstreden multinational lopen trouwens ook onderzoeken wegens corruptie.

Maar we dwalen af….

Uit een uitgebreide analyse van journalistencollectief Investigate Europe blijkt dat BlackRock stemrecht heeft in ongeveer 17.000 bedrijven wereldwijd. Volgens het verslag van april dit jaar van BlackRock aan aandeelhouders beheerde het bedrijf op 31 maart 2020 “ongeveer $ 6,47 biljoen aan activa namens investeerders wereldwijd”, wat ongeveer zes keer zoveel is als vóór de laatste financiële crisis.

Hoe is het BlackRock gelukt in een tijdsbestek van tien jaar zo’n kolos te worden? De waakhondgroep zonder winstoogmerk, Campaign for Accountability, heeft een “BlackRock Transparency Project” opgezet dat sterk suggereert dat BlackRock een onaangenaam gezellige verhouding heeft met de Amerikaanse overheid en functionarissen van de Federal Reserve. Zo meldt het dat “vanaf de vroegste dagen van de financiële crisis in het najaar van 2007 tot begin 2018 BlackRock op bijna 400 verschillende gelegenheden telefonisch heeft gesproken met hoge overheids- en bankfunctionarissen in de Verenigde Staten, of bezoeken aan hen gebracht, blijkt uit presentielogboeken.

Die gesprekken en bijeenkomsten omvatten volgens het BlackRock Transparency Project het volgende:
“Meer dan 220 vergaderingen en telefoontjes tussen BlackRock-CEO Larry Fink en hoge regeringsfunctionarissen; 98 ontmoetingen tussen functionarissen van het Witte Huis van Obama en leidinggevenden van BlackRock; 185 vergaderingen en telefoongesprekken tussen hoge BlackRock-leidinggevenden en ministers van financiën van de Bush- en Obama-administraties; 37 vergaderingen en telefoontjes tussen BlackRock en hoge functionarissen van de Federal Reserve.”

Uit de contactlogboeken blijkt dat tussen 17 augustus 2007 en 27 december 2007 (voordat het Amerikaanse publiek wist hoe ernstig de financiële crisis was) Larry Fink 21 keer met de Amerikaanse minister van Financiën Hank Paulson sprak – tweemaal per dag bij meerdere gelegenheden. Paulson was de voormalige voorzitter en CEO van Goldman Sachs. Fink heeft tijdens de financiële crisis ook meerdere telefoontjes gevoerd met toenmalig Fed-voorzitter Ben Bernanke. De huidige voorzitter van de Federal Reserve, Jerome Powell, sprak op 19 maart van dit jaar 30 minuten lang met Larry Fink, blijkt uit zijn dagelijkse agenda. Nu is BlackRock een centrale schakel in de financiële bailout-plannen van de Federal Reserve.

We zouden ook terugkomen op het financiële bailout-plan “Going Direct”.
Het BlackRock-plan roept op tot het vervagen van de grenzen tussen het begrotingsbeleid van de overheid en het monetaire beleid van de centrale bank – precies wat de Amerikaanse schatkist en de Federal Reserve vandaag de dag in de Verenigde Staten doen. BlackRock is nu ingehuurd door de Federal Reserve, de Bank of Canada en de Zweedse centrale bank, de Riksbank, om de belangrijkste kenmerken van het plan uit te voeren. Drie van de auteurs van het BlackRock-plan werkten eerder als centrale bankiers in respectievelijk de Verenigde Staten, Canada en Zwitserland.

De auteurs schreven in het witboek dat “in een recessie de enige oplossing is te kiezen voor een meer formele – en historisch ongebruikelijke – coördinatie van het monetaire en fiscale beleid om een effectieve stimulans te geven.”

We begrijpen nu waarom het Amerikaanse Congres voor het eerst in de geschiedenis 454 miljard dollar aan belastinggeld overhandigde aan de Federal Reserve, zonder enig zinvol debat, om verliezen op te vangen voor giftige activa die werden geproduceerd door de banken op Wall Street die onder toezicht van diezelfde Fed staan. De Federal Reserve is van plan om de $ 454 miljard te gebruiken voor een bailout-plan van $ 4,54 biljoen, “going direct” met bailouts naar de commercial paper-markt, geldmarktfondsen en tal van andere markten.

Het BlackRock-plan legt verder uit waarom de Fed, voor het eerst in de geschiedenis, BlackRock heeft ingehuurd om “going direct” en $ 750 miljard op te kopen in zowel primaire als secundaire bedrijfsobligaties en ETF’s obligaties (Exchange Traded Funds), een product waarvan BlackRock één van de grootste leveranciers ter wereld is. Het BlackRock-programma voedt onze grote verontwaardiging nog meer omdat deze onderneming $ 75 miljard van de $ 454 miljard aan belastinggeld krijgt om de verliezen op te vangen bij de aankopen van bedrijfsobligaties, waaronder de eigen ETF’s, waarvan de Federal Reserve het BlackRock toestaat om die in het programma te kopen.

In het BlackRock-plan komt ook helicoptergeld ter sprake, wat verklaart waarom tegelijkertijd met de $ 454 miljard die door het Amerikaans Congres aan de Federal Reserve was toegekend onder de CARES-wet, de fiscale stimulans ook “going direct” naar de doorsnee Amerikaan (met de bekende $1200-cheques en rechtstreekse stortingen) en het Paycheck Protection Program – leningen en schenkingen die “going direct” naar kleine bedrijven.

Een kenmerk van het BlackRock-plan dat zeker brede publieke tegenwerking in de VS zal krijgen, is het voorstel voor centrale banken om aandelen (equities) te kopen. De auteurs schrijven het volgende:

Eventuele aanvullende maatregelen om de economische groei te stimuleren, moeten verder gaan dan het rentekanaal en “go direct” – (met) een centrale bank die op particuliere of openbare rekeningen rechtstreeks geld bijschrijft. Hoe dan ook betekent dit subsidiëring van uitgaven – en een dergelijke maatregel zou eerder fiscaal dan monetair van opzet zijn. Dit kan rechtstreeks via het fiscaal beleid of door de monetaire-beleids-gereedschapskist uit te breiden met een instrument dat fiscaal van aard zal zijn, zoals kredietverruiming door het kopen van aandelen. Dit impliceert dat een effectieve stimulans coördinatie vereist tussen monetair en fiscaal beleid – zij het impliciet of expliciet.


In de Verenigde Staten is ongeveer 85 procent van de aandelenmarkt in handen van de rijkste 10 procent van de Amerikanen. Het kopen van aandelen zou simpelweg de rijkdom en inkomensongelijkheid vergroten en versnellen, een ongelijkheid die al op het hoogste niveau sinds de jaren twintig van de vorige eeuw staat, een tijd waarin Wall Street ook grote depositobanken bezat.

De Zwitserse Nationale Bank, de centrale bank van Zwitserland, waar één van de BlackRock-auteurs eerder werkte, heeft al enorme hoeveelheden individuele aandelen, waaronder voor $94 miljard aan openbaar verhandelde aandelen in de VS (blijkt uit haar rapport van 31 maart 2020 dat werd ingediend bij de Amerikaanse Securities and Exchange Commission).

Dit zijn de BlackRock-auteurs van het “Going Direct”-plan:

Stanley Fischer – was vice-voorzitter van Citigroup van 2002 tot 2005. Citigroup ontving de grootste bailout-operatie in de wereldwijde bankgeschiedenis, en deze bankkolos ontving cumulatief $ 2,5 biljoen aan doorlopende leningen van de Federal Reserve en miljarden meer van belastingbetalers in de financiële crisis van 2007 tot 2010. Fischer vertrok bij Citigroup en werd gouverneur van de centrale bank van Israël (Bank of Israel) van 2005 tot 2013. (Hij heeft het dubbele staatsburgerschap in Israël en de VS). Een jaar later werd Fischer gouverneur van de Amerikaanse Federal Reserve Board, en kreeg promotie tot vice-voorzitter op 16 juni 2014. Hij nam ontslag bij de Federal Reserve op 13 oktober 2017 en trad in januari 2019 in dienst bij BlackRock als Senior Advisor.

Philipp Hildebrand – was voorzitter van de raad van bestuur van de Zwitserse Nationale Bank van 2010 tot begin 2012 toen hij abrupt ontslag nam. (Er was een schandaal over zijn vrouw, een voormalige hedgefondshandelaar, die handel dreef in valuta terwijl hij voorkennis had over rentetarieven.) Hildebrand is nu vice-voorzitter van BlackRock en lid van het Global Executive Committee van het bedrijf.

Jean Boivin – is het hoofd van het BlackRock Investment Institute. Hij kwam in 2014 bij BlackRock. Voordat hij bij BlackRock kwam, werd Boivin in maart 2010 benoemd tot adjunct-gouverneur van de Bank of Canada, waar hij twee jaar diende. Boivin verliet de Bank of Canada in oktober 2012 om assistent-vice-minister te worden bij het ministerie van Financiën en om te fungeren als plaatsvervanger van Canada bij de G-7, G-20 en de Financial Stability Board.

Elga Bartsch – leidt economisch- en marktonderzoek bij het Blackrock Investment Institute. Voordat zij bij BlackRock kwam, was Bartsch Global Co-Head of Economics en Chief European Economist bij Morgan Stanley in Londen. Volgens de overheidsaudit van de bailout-programma’s van de Federal Reserve tijdens de financiële crisis van 2007-2010 was Morgan Stanley de tweede grootste ontvanger van de bailout-programma’s van de Fed, achter Citigroup, en ontving deze bank cumulatief $ 2,04 biljoen aan doorlopende leningen onder de marktrente.

Op 15 mei kondigde de centrale bank van Zweden, de Riksbank, aan dat het BlackRock zou inhuren voor het uitvoeren van “een analyse van de Zweedse markt voor bedrijfsobligaties en een beoordeling van mogelijke ontwerpopties voor een potentieel aankoopprogramma voor bedrijfsobligaties” De Bank of Canada kondigde in april aan dat BlackRock is ingehuurd als adviseur voor haar commercial paper, provinciale obligaties en aankoopprogramma’s voor bedrijfsobligaties. De Federal Reserve heeft met BlackRock een “no bid”-contract (zoals in het begin van het artikel gezegd: een contract dat rechtstreeks met een bedrijf wordt gesloten, waarbij het standaard biedingsproces wordt omzeild) gesloten om al haar bedrijfsobligatieprogramma’s te beheren.

Peter Ewart, een schrijver gevestigd in Prince George, British Columbia, schreef het volgende in het Prince George Daily News over de rol van BlackRock bij het begeleiden van acties van de centrale bank:
“De situatie laat ook zien dat het economische systeem in zowel Canada als de VS niet het klassieke kapitalisme is, maar eerder het staatsmonopolie-kapitalisme, waar gigantische ondernemingen regelmatig worden gesteund met overheidsfinanciën en de grenzen tussen de staat en de financiële oligarchie vrijwel niet bestaan.”

In de Verenigde Staten schreven 30 non-profitorganisaties, waaronder Friends of the Earth, US Greenpeace, Public Citizen, Rainforest Action Network, de Sierra Club en Take On Wall Street, op 27 maart een brief aan Fed-voorzitter Jerome Powell over de rol van BlackRock bij de bailoutoperatie. De groepen riepen de Federal Reserve tot het volgende op:
“Door BlackRock volledige controle te geven over dit programma voor het opkopen van schulden, verstevigt de Federal Reserve de rollen van de overheid en particuliere actoren verder. Hierdoor wordt BlackRock nog meer systeemrelevant voor het financiële systeem. Toch valt BlackRock niet onder het toezicht van nog kleinere systeemrelevante financiële instellingen.”

De groepen vielen de Federal Reserve ook aan vanwege het “vrijblijvende toezicht” op de manier waarop BlackRock het geld besteedde en schreven:
“Voor zover algemeen bekend, zijn er geen voorwaarden of beperkingen opgelegd over welke schulden worden gekocht of wat bedrijven moeten doen om in aanmerking te komen voor schuldaankopen buiten hun kredietwaardigheid. Dit zou kunnen betekenen dat deze bedrijven eigen aandelen kunnen terugkopen of enorme compensatiepakketten voor CEO’s kunnen aanbieden, ondanks het feit dat deze praktijken de onevenwichtigheden in de bedrijfsbalansen verergeren en een belangrijke reden zijn waarom deze bedrijven zo vatbaar zijn voor de huidige crisis. Dit betekent ook dat industrieën die het klimaat actief schaden – en bij uitbreiding het financiële systeem – onvoorwaardelijke steun zouden kunnen krijgen… ”

BlackRock is niet alleen een belangrijke marketeer van producten voor bedrijfsobligaties. Het merk iShares omvat een gigantische selectie van op aandelen gebaseerde ETF’s. De voorzitter en CEO van BlackRock is Laurence (Larry) Fink. Reuters meldde afgelopen juli dat Fink de Europese Centrale Bank de les leerde dat het “aandelen zal moeten kopen om de Europese economie te stimuleren, en dat leiders manieren moeten vinden om investeerders daar een “aandelencultuur” te laten omarmen.”

De “equity culture” is geheimtaal voor wat de Amerikaanse senator Bernie Sanders “socialisme voor de rijken en in feite je-zoekt-het-zelf-maar-uit-individualisme voor alle anderen” noemt.

Reacties

Reacties

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.