brexit

Op bezoek bij Trump, stelde de opvolgster van David Cameron, Theresa May, dat het tijdperk waarin ‘het westen‘ de wereld probeerde te herscheppen conform ‘westerse‘ normen en inzichten, voorbij is. Maar dat ‘het westen‘ zich niet terug zou trekken in haar schulp, maar conform haar eigenbelang zou interveniëren, en dan ‘hard headed‘ zou zijn.

Niet iedereen zal dat beschouwen als een koerswijziging. Degenen die in de uiteenlopende ‘regime change‘ operaties, van Afghanistan, via Irak, Libië, Yemen, Oekraïne en Syrië duidelijk herkenbare belangen van ‘het westen‘ zagen, zullen door de woorden van May niet gerustgesteld worden. Wat zal veranderen, is dat ‘het westen‘ minder gebruik zal maken van ‘proxies‘, en sneller volkomen open, en confronterend zelf in zal grijpen, met eigen troepen. Zonder die ‘R2P‘-flauwekul.

Nadrukkelijker zeggen dat die ‘R2P‘-meute niet langer nuttig is, en dat het masker wordt afgelegd, kan bijna niet. Maar dat betekent nog niet dat de onderliggende agenda wezenlijk verandert. Het ‘opsluiten‘ van Rusland, Iran en China, als zij niet uit elkaar gespeeld kunnen worden, zal ook in de toekomst bepalen in welke wespennesten ‘het westen‘ zich zal steken. En als het die kant opgaat, is er van ‘Isolationisme‘, zoals de ‘Founding Fathers‘ in de vroege Verenigde Staten propageerden, geen sprake. Dus niet ‘Leading by Example‘. Maar ook niet langer ‘Leading from Behind‘. Maar ‘In Your Face‘ imperialisme.

Ook zonder formele beleidswijziging was dat ‘Leading from Behind‘, met die ‘R2P‘-pet op, al op sterven na dood. Niet alleen omdat ‘de Russen‘, samen met Iran en Hezbollah uit Libanon, ISIS/Al Qaida in de nek waren gesprongen, waar ‘het westen‘ hen juist hielp. Maar omdat het met elke nieuwe dag lastiger te verkopen werd dat ‘het westen‘ Moslim-extremisten en Neo-Nazi’s gebruikte als ‘breekijzer‘, terwijl men vroom bleef volhouden dat het ging om de verdediging van ‘mensenrechten‘.

Er zijn echter ‘westerse‘ landen waar je zonder ‘R2P‘-flauwekul niet snel de bereidheid vindt om die oorspronkelijke imperialistische agenda te steunen. En zoals ik al meermalen schreef, zie ik niet dat Rusland, China en Iran zich nog uit elkaar laten spelen. Als al die onzin over ‘de Russen‘ die Trump aan de macht zouden hebben geholpen bedoeld was om hen in slaap te sussen, vrees ik dat dat verkeerd uit zal pakken. En afhankelijk van de slagvaardigheid van Trump, en May, kan dat best snel escaleren. Waarbij vooral de Europese landen die zijn blijven hangen in de ‘Hillary/Obama-bubbel‘ het zwaar te verduren krijgen.

De Russen‘ zoeken die confrontatie niet. China en Iran evenmin. Maar ze laten zich niet tegen elkaar uitspelen. En ook waar Trump en May Assad willen lijmen door hem de worst voor te houden dat hij mag blijven, mits hij Iran laat vallen, gaat ‘m dat niet worden, denk ik. De Amerikanen en de Engelsen mogen meedoen in de strijd tegen ISIS/Al Qaida, of ze trekken zich terug. Maar de tijd dat ze de agenda konden bepalen is voorbij. Zou Trump een traditionele ‘Isolationistische‘ koers willen varen, om de handen vrij te hebben voor het herstel van de Amerikaanse economie, en het slechten van de schuldenlast, om terug te keren naar ‘Leading by Example‘, dan zou de rust terugkeren in de wereld, en de weg open liggen voor het sluiten van ‘deals‘ waar iedereen beter van werd. Maar dat lijkt vooralsnog een brug te ver. En dat vormt, samen met de dreigende implosie van de wereldeconomie, als de verzameling ‘bubbels‘ die wereldwijd geblazen zijn op golven gratis geld uiteindelijk klappen, een groot gevaar voor de mondiale stabiliteit.

Terwijl in Astana de ‘gematigde rebellen‘ aanschoven voor de onderhandelingen die de strijdende partijen in Syrië nader tot elkaar zouden moeten brengen, slachtte in Syrië de ‘rebellen‘ van Al Qaida hun gematigde‘ broeders af. De hergroepering van de ‘gematigde‘ broeders, uit op wraak, onderstreept het failliet van het ‘R2P‘-denken. Niet anders dan de realiteit in het ‘bevrijde‘ Afghanistan en het ‘bevrijde‘ Libië, of het ‘bevrijde‘ Oekraïne. Maar dat Trump inzet op de inrichting van ‘veilige gebieden‘ in het noorden van Syrië, gaat zeker niet bijdragen aan een oplossing van het probleem dat ‘het westen‘ in dat land heeft gecreëerd. Al helemaal niet als dat gepaard zou gaan met de implementatie van een door de Verenigde Staten afgedwongen ‘No Fly Zone‘. Het is evenwel goed mogelijk dat Trump en Netanyahu, die Iran uit de vergelijking willen halen, en de Russen in Syrië naar hun pijpen willen laten dansen, Turkije wel weer terug kunnen trekken uit de toch wat lastige alliantie met Rusland en Iran.

In het scenario dat ik schets, waar het ‘R2P‘-verhaal zonder verder misbaar bij het grof vuil wordt gedumpt, en de eigenlijke expansionistische agenda van de NAVO open en bloot op tafel komt te liggen als ‘volkomen gerechtvaardigd eigenbelang‘, belandt Europa tussen wal en schip. En loopt het zelfs een niet gering risico te eindigen als een groot ‘vluchtelingenkamp‘ op grond van steeds verder aangescherpte wetgeving die ‘positief discriminerend‘ de fundatie onder het liberale bouwwerk vandaan trekken, met steeds kleiner wordende ‘enclaves‘ die elkaar het licht in de ogen niet gunnen, als de EU uiteen valt. Niet heel veel anders dan de ‘tribale‘ landen die we ‘bevrijd‘ hebben. Koekje van eigen deeg.

Reacties

Reacties

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.