kruisvaarders

Extreemrechts, de kerk, Vlaams belang en Thierry baudet

In tegenstelling tot 8 mei is Onze Lieve Heer Hemelvaart, zoals we deze maand mochten ondervinden, een vrije dag voor iedereen. De invloed van katholieken op onze samenleving, en in het bijzonder fundamentalistische katholieken, reikt nog verder. In 1095 hield paus Urbanus II een vurige toespraak tijdens het Concilie van Clermont (in Frankrijk). Hij sprak over de christenen in het Oosten die leden onder een gruwelijke vervolging en uitbuiting door islamitische heersers. Een jaar later vertrekt de eerste van negen kruistochten naar het Oosten (illustratie hierboven: ‘Inname van Jerusalem’ door Émile Signol, 1847). Uit historisch onderzoek blijkt dat het afschilderen van de moslims als onderdrukkers pure oorlogspropaganda was. Waar het Urbanus II vooral om te doen was, was zijn gezag te laten gelden en de pauselijke invloedsfeer uit te breiden, aldus de Engelse middeleeuwse geschiedenis-wetenschapper Thomas Asbridge. Intussen zijn nieuwe kruisvaarders opgestaan. De Nederlandse journalist Sander Rietveld, zelf opgegroeid in een diepchristelijk milieu, schetst in zijn boek Nieuwe Kruisvaarders. De heilige alliantie tussen orthodoxe christenen en radicaal-rechtse populisten de verwevenheid van het orthodoxe christendom met radicaal-rechtse populisten. “Orthodox” in de zin van politiek conservatieve christenen, niet als een specifieke, oude stroming binnen het christendom. Het boek van Sander Rietveld brengt ons van de mensen die Donald Trump aan de macht hielpen en het Capitool in Washington bestormden, naar Nederland met Thierry Baudet en zijn Forum voor Democratie, tot bij de Russische president Vladimir Poetin.

“Alle dingen die we fout doen, worden vergeven. Dat is het bijzondere aan Pasen.” De gast in de radiostudio van de Evangelische Omroep (EO) klinkt als een pastoor. Het is Goede Vrijdag 2014. Dit weekend herdenken christenen de kruisiging en opstanding van Jezus. De man die geïnterviewd wordt, is Thierry Baudet. Baudet zegt er direct bij dat hij niet letterlijk gelooft in de Bijbelverhalen. Je moet het figuurlijk zien, het christendom is een culturele kracht. Baudet gebruikt het christendom om een gemeenschap af te bakenen en om vreemdelingen buiten te houden. Een paar maanden later zegt Baudet in een radio-interview expliciet dat hij wil dat Europa dominant blank en cultureel blijft zoals het is.

Sander Rietveld neemt ons eerst mee naar de orthodox-calvinistische wereld waarin hij opgroeide, een fundamentalistische variant van het protestantisme. De tijd waarin zijn ouders naar de Pools-Russische grens rijden met in de auto verstopte bijbels die men er zal uitdelen. Met de val van de Muur in 1989 en de ineenstorting van het communisme verdwijnt de belangrijkste vijand van de orthodoxe christenen in één klap. Maar ook op het thuisfront verandert de wereld. Progressieve waarden voeren er de boventoon. Het christelijke Nederland zoals voorheen verdwijnt. Het sentiment van achterstelling en confrontatie is vruchtbare aarde voor de boodschap van rechtse populisten. “De bekwame leider is de Bijbelse goede herder, (…) hij is streng en barmhartig”, schrijft Pim Fortuyn in 1995. Fortuyn koketteert graag met zijn rooms-katholieke opvoeding. Tegelijkertijd is Fortuyn een libertijnse dandy die als bezoeker van darkrooms de christelijke moraal benepen vindt.

extreem
Thierry Baudet omarmt het christendom als “een culturele kracht”, is spreker op bijeenkomsten van obscure clubjes van orthodoxe christenen en geeft op partijbijeenkomsten zelf het woord aan mensen die tot dan enkel voor een kleine groep conservatieve katholieken predikten. Een geluk bij een ongeluk is dat bijna niemand het lang uithoudt bij Baudet (foto © YouTube).

Geert Wilders heeft persoonlijk niets met religie, maar wil dat artikel 1 van de Nederlandse grondwet over de gelijke behandeling van iedereen die zich in Nederland bevindt, en het verbod op discriminatie, vervangen wordt door een artikel waarin het belang van de joods-christelijke en humanistische traditie beklemtoond wordt. Over het cultuurchristen zijn van Thierry Baudet hadden we het hierboven al. Op zoek naar de christelijke geldschieters voor Baudet stuit Rietveld op rijke protestanten met conservatieve idealen. Opgegroeid in hetzelfde milieu heeft de auteur vlot toegang tot deze mensen. Het blijkt dat ze het rechts populisme enthousiast omarmen. Ze trekken hun neus niet op voor het racisme. De oorspronkelijke bevolking en cultuur moet zo zuiver mogelijk blijven. Nochtans tonen cijfers aan dat moslims maar 5,9 % van de Nederlandse bevolking uitmaken, en hun toename gelijke tred houdt bij de groei van de gehele Nederlandse bevolking.

Dat Pim Fortuyn in 2002 vermoord werd, is algemeen bekend. Er wordt trouwens regelmatig aan herinnerd. In Vlaanderen is een andere politieke moord daarentegen volslagen onbekend. In 2014 werd vicepremier Els Borst (D66) met 41 messteken gedood door een 37-jarige man uit de kern van fundamentalistische protestanten. Tegenover de rechtbank zei hij dat hij een goddelijke opdracht had om Borst te vermoorden vermits zij verantwoordelijk was voor de euthanasiewet. Het verbond tussen God en volk, tussen bodem en bloed, wordt volgens conservatieve gelovigen voortdurend bedreigd. De Hongaarse premier Viktor Orbán is één van de politici die daar op inspeelt. Maar ook de complotdenkers die corona als een samenzwering van de overheid zien, spelen er op in. Het omwille van corona beperken van het aantal mensen dat een kerkdienst kan bijwonen, zien zij als het begin van de vervolging van christenen.

Om een oorlog te winnen is geld nodig, veel geld. Dat is in het geval van een cultuuroorlog niet anders. Er moeten denktanks opgericht worden, peilingen gehouden, vergaderingen belegd en campagnes betaald worden. Veel dollars hiervoor zijn te vinden in Holland, een stadje in de Amerikaanse staat Michigan dat in de negentiende eeuw is gesticht door Nederlandse calvinisten. Bekendste naam is Betsy DeVos-Prince, minister van Onderwijs onder Trump en fanatiek voorstander van christelijke scholen in de Verenigde Staten. De familie DeVos financierde overigens ook protest tegen de coronamaatregelen. De broer van Betsy DeVos-Prince, Erik Prince, is oprichter van het omstreden huurlingenbedrijf Blackwater. Prince ziet zichzelf als een christelijke kruisvader die de taak heeft moslims en de islam over de hele wereld te elimineren. Als daarbij, zoals in Irak, ongewapende burgers sneuvelen, so be it. Van dat Amerikaans geld vloeit in 2019 en 2020 minstens negentig miljoen euro naar Europa voor een aantal obscure clubjes en chique bijeenkomsten.

extreem
Betsy DeVos-Prince, minister van Onderwijs onder Donald Trump en een van de belangrijkste geldschieters voor fundamentalistische christenen in de Verenigde Staten en Europa (foto © Wikimedia/cc. Almondator).

Het geld dient voor een ultraconservatieve to-dolijst: het terugdraaien van wetten over homoseksueel partnerschap, verbieden van ‘homo-propaganda’ en abortus, afschaffen van wetten tegen discriminatie… Tezelfdertijd voelen de conservatieve christenen zich aangetrokken tot de mannelijke dominantie die radicaal-rechtse politici uitstralen. De Grab ‘em by the pussy van Donald Trump wordt hem vergeven in ruil voor het benoemen van conservatieve rechters enzomeer. Op bijeenkomsten van Forum voor Democratie geeft Thierry Baudet het woord aan mensen die tot dan enkel voor een uiterst kleine groep conservatieve katholieken predikten (waar de mis in het Latijn wordt opgedragen, en de priester volgens de Tridentijnse rite nog met de rug naar de gelovigen staat). Katholieke bekeerlingen als Tom Zwitser beginnen uitgeverijen als De Blauwe Tijger waar Vlamingen als islamcriticus Wim Van Rooy en Jef Elbers terecht kunnen voor het uitgeven van hun boeken.

Sander Rietveld neemt ons ook mee naar Tradition, Family and Property (TFP) in Polen en elders (waar Dries Van Langenhove een deel van zijn mosterd haalde). Naar Steve Bannon, voormalig hoofdredacteur van de alt-right website Breitbart en strateeg voor Donald Trump bij de presidentsverkiezingen in 2016 en daarna, warm begroet door Marine Le Pen en Tom Van Grieken, en sjoemelaar eerste klasse zowel in Italië als in de Verenigde Staten. De auteur neemt ons ook mee naar de Russische president Vladimir Poetin die lak heeft aan homo- en mensenrechten, die omwille van zijn autoritair leiderschap als een voorbeeld geldt voor radicaal-rechts en extreemrechts in Europa, en die zijn regering of puissant rijke Russische oligarchen zaken laat sponsoren die helpen aan de destabilisatie van Europa en de Verenigde Staten. Hier eindigt de rondrit in een wereld van orthodoxe christenen en radicaal-rechtse politici die goed gedocumenteerd is met getuigenissen.

Helaas heeft de auteur geen zijsprongen naar Vlaanderen gemaakt. De enige Vlaming die geciteerd wordt – en dan nog slechts in een voetnoot – is Paul Belien, echtgenoot van voormalig Vlaams Belang-politica Alexandra Colen en medewerker van Geert Wilders, wiens teksten uitgebreid geciteerd werden in het manifest van de Noorse terrorist Anders Breivik.

Sander Rietveld, Nieuwe kruisvaarders. De heilige alliantie tussen orthodoxe christenen en radicaal-rechtse populisten, uitgeverij Prometheus, 229 blzn., 24,99 euro.

extreem
Alhoewel hij zelf geen katholiek is, leunt Filip Dewinter graag aan bij het beeld van de kruisvaders (foto: Vlaams Belang-betoging in Lier in 2011, met Nico Creces verkleed als kruisvaarder © Facebook). Intussen is de invloed van overtuigde katholieken toegenomen in het Vlaams Belang, met onder andere Europarlementslid Tom Vandendriessche in de directe omgeving van voorzitter Tom Van Grieken, en Vlaams parlementslid Filip Brusselmans die op zondagmorgen liefst een Tridentijnse mis bijwoont.

Eén bedenking nog. Laat ons hopen dat Vlaanderen nooit verenigd wordt met Nederland. De beschrijving van de verschillende godsdienstige opvattingen binnen het christendom (met katholieken, protestanten, gereformeerden en wat nog allemaal niet) en de uitlopers ervan naar verschillende politieke partijen in Nederland (zoals de ChristenUnie en de Staatkundig Gereformeerde Partij) is moeilijk om te volgen als Vlaming. Op dat vlak is de afstand tussen Vlaanderen en Nederland groter dan tussen Vlaanderen en Franstalig België.

Abonneer u nu op onze gratis elektronische nieuwsbrief SDB-nieuws klik hier om te registreren

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.