17 oktober 2021

SDB

dagelijks nieuws en blogs

CONTROLE FAALT BIJSTANDSUITKERING IN NEDERLAND, VILLA AAN ZEE IN VADERLAND

turkije

’Fraude turk’ heeft vrij spel

Met een Nederlandse bijstandsuitkering riant leven in een Turks paleisje aan de kust: vaak kraait er geen haan naar

Nederturken die in ons land een bijstandsuitkering krijgen, maar in hun vaderland een royaal huis bezitten, hebben nog altijd nauwelijks iets te vrezen. Dat blijkt uit onderzoek van De Telegraaf onder zeventien gemeenten met procentueel gezien de meeste inwoners van Turkse komaf.

Dat er amper wordt gejaagd op de fraudeurs, is opmerkelijk. De Centrale Raad van Beroep bepaalde eerder deze maand in vier zaken dat in Turkije verkregen bewijs van verzwegen onroerend goed mag worden gebruikt om bijstand in te trekken en terug te vorderen. Dat mag zolang er niet slechts onderzoek wordt gedaan naar één bevolkingsgroep. De CRvB is de hoogste gerechtelijke instantie die zich bezighoudt met bijstandszaken.

De uitspraak zou een stimulans moeten zijn om vaart te zetten achter het achterhalen van verborgen bezit in het land van president Erdogan, maar geen van de ondervraagde gemeenten geeft aan dit van plan te zijn.

Dat terwijl onderzoek in Turkije, in tegenstelling tot veel andere landen, prima kan worden gedaan. Een medewerker van het commerciële Bureau Buitenland (dat gespecialiseerd is in onderzoek naar vermogen in het buitenland) laat weten dat hij na een eenvoudige eerste check meteen kan inschatten of er verborgen bezit is. „En dat blijkt dan in 98 procent van de gevallen te kloppen.”

Hij schat dat ’20 tot 30 procent’ van alle Nederturken met een bijstandsuitkering fraudeert, een percentage dat overeenkomt met andere landelijke voorspellingen. Dat zou uitkomen op een aantal van tussen de 8.000 en 12.000 fraudeurs, gebaseerd op CBS-cijfers over het aantal Turken dat in Nederland in de bijstand zit.

In het verleden is er in veel gemeenten al weinig onderzoek verricht. Van de grotere steden kwam Hengelo tot 60 onderzoeken in het verleden. In Amsterdam was dat 45 (2013-2017), en in Rotterdam over dezelfde periode 53.

In Den Haag daarentegen zijn er in 2016 en 2017 slechts zeven onderzoeken in Turkije gedaan. En in Arnhem in die jaren vier. Schiedam, de gemeente met relatief de meeste Turkse inwoners van Nederland (10,2 procent) komt vanaf 2015 ook maar tot drie onderzoeken. In Leerdam (nummer twee met 9,2 procent Turken) is in de voorbije jaren zelfs geen enkel fraudeonderzoek gedaan.

In hoeveel gevallen het heeft geleid tot het stopzetten van een uitkering en het terugvorderen van steungeld is niet overal duidelijk. Amsterdam en Rotterdam zeggen het niet te registreren, de gemeente Hengelo stopte in zeven gevallen de uitkering, en vorderde in dertien gevallen bijstandsgeld terug. In Schiedam werd geen enkele uitkering gestopt.

De meeste gemeenten die een onderzoek instellen, zeggen dat te doen na het verkrijgen van een tip. „Dat mensen langdurig op vakantie gaan naar het buitenland bijvoorbeeld”, zegt een woordvoerder van de gemeente Oss. Een zegsvrouw van Beverwijk laat weten dat ook signalen via consulenten, buren, of zelfs de eigen gemeenschap aanleiding kunnen vormen voor onderzoek. De meeste gemeenten maken voor hun onderzoek gebruik van het Internationaal Bureau Fraude, dat onderdeel is van het UWV. Over de kosten zijn geen gegevens bekend, meldt een woordvoerder van de Sociale Verzekeringsbank (SVB). Het IBF zet zijn onderzoeken uit bij de SVB in landen waar deze instantie vertegenwoordigd is, zoals in Turkije het geval is.

In 2016 hebben bijstandsonderzoeken, uitgezet via het IBF, voor  3,2 miljoen euro en in 2017 voor  1,4 miljoen euro achterhaald.

Kosten

Sommige gemeenten maken gebruik van een commercieel bureau, zoals Bureau Buitenland. De medewerker – die anoniem wil blijven, mede omdat hij in het verleden bedreigd is – wil niets zeggen over de rekening die gemeenten krijgen. „Dat doen we niet uit oogpunt van concurrentie.”

Het blijkt niettemin een kostbare stap. Almelo beweert voor 35 onderzoeken (2012-2014) onder coördinatie van Bureau Buitenland 192.000 euro te hebben betaald. „Inclusief de kosten van het advocatenkantoor en de makelaar-taxateur in Turkije”, zegt een woordvoerder.

Een woordvoerder van de gemeente Tiel voegt eraan toe dat wanneer je in Turkije wil overgaan tot beslaglegging van bezittingen, je daarvoor een gespecialiseerde advocaat nodig hebt. „Alles bij elkaar moet je dan tienduizenden euro’s investeren om een dergelijke zaak op te starten. Dit is uiteraard zonder garantie dat het fraudebedrag ook daadwerkelijk terugkomt.”

Het voordeel van een commercieel bureau is wel dat het in staat is binnen zes tot acht weken een compleet rapport in te leveren bij de sociale rechercheurs van de gemeente. Bureau Buitenland heeft een lokaal netwerk van Turkse advocaten, makelaars en taxateurs waarop het een beroep kan doen. Een kadastraal onderzoek is dan zo geregeld. „We kunnen foto’s laten maken van het vastgoed en waardebepalingen laten doen door Turkse taxateurs.”

De speciale opsporingsambtenaren van het Internationaal Bureau Fraude hebben zich daarentegen te houden aan de beperkingen van internationale verdragen en afspraken. Resultaten laten vervolgens wel maanden en soms zelfs jaren op zich wachten.

Besparing

Over de kosten van een onderzoek via het IBF zijn geen gegevens bekend, meldt een woordvoerder van de Sociale Verzekeringsbank. „Er is geen standaard onderzoek. Bovendien is het zo dat een uitkering die wordt gestopt in de jaren erna ook niet meer wordt uitgekeerd. Je bespaart dus ook in de toekomst.”

Een van de zaken waarover de CRvB zich uitsprak betreft een Turks echtpaar dat een bedrag van ruim 15.000 euro moet terugbetalen voor de periode van juni 2012 tot en met april 2013. Het IBF constateerde dat de vrouw twee appartementen in haar moederland zou bezitten. Het echtpaar weigerde mee te werken aan het onderzoek, waarop de uitkering werd ingetrokken. Ook werd er een boete opgelegd van 9.250 euro. Het bezwaar dat het onderzoek onrechtmatig was vanwege de inbreuk op hun privéleven werd verworpen.

8.000 tot 12.000

Naar schatting frauderen 8.000 tot 12.000 Nederturken met een bijstandsuitkering, gebaseerd op CBS-cijfers over het aantal Turken dat in Nederland in de bijstand zit.

Opsporen kost tijd, moeite en geld

Voor gemeenten is het een behoorlijke kluif om steuntrekkers met verborgen bezit in het buitenland op te sporen. Het vergt tijd, moeite en soms ook veel geld.

Misschien dat het daarom nog wel weinig gebeurt, want de ‘pakkans’ is in een land als Turkije juist erg groot, omdat het kadaster daar professioneel is ingericht, en er goed gebruik kan worden gemaakt van openbare bronnen. Dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld Marokko, waar dit veel minder goed is geregeld. Want uiteraard richten gemeenten zich als het gaat om bijstandsfraude, terecht, niet alleen op mensen met een Turkse achtergrond.

De ene gemeente gaat voortvarender te werk dan de andere. Het houdt in dat een bijstands-Turk in Rotterdam (dat in 2016 en 2017 in totaal 53 fraudeonderzoeken in Turkije instelde) veel meer risico loopt dan in het vlakbij gelegen Schiedam. In de stad, waar de bevolking voor meer dan tien procent uit Turken bestaat – zo wijzen cijfers van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu uit – werden maar drie onderzoeken geregeld. Die leidden niet tot het stopzetten van een uitkering.

Zo’n onderzoek kan overigens lang duren. Maanden tot jaren, als er gebruik wordt gemaakt van het Internationaal Bureau Fraude, waarbij de kosten voor rekening komen van het Rijk. Het kan ook veel sneller als een gemeente een commercieel bureau inschakelt, maar dan tikken de kosten behoorlijk aan. Die komen in dat geval voor rekening van de gemeenten zelf.

Omdat er naar schatting tussen de 8.000 en 12.000 sjoemelende Nederturken zijn, valt er nog veel te winnen. De zeventien gemeenten in Nederland met procentueel gezien de meeste Turken hebben in de voorbije jaren 235 onderzoeken gedaan, waarbij moet worden aangetekend dat enkele gemeenten geen specifieke cijfers konden overleggen.

Voor zover gemeld leidde het in slechts 47 gevallen tot het stopzetten van een bijstandsuitkering en eventueel terugvorderen van te veel uitgekeerde steun. Waarbij ook hier moet worden vermeld dat zeven gemeenten hierover geen duidelijkheid konden verschaffen.

SDB is al meer dan 10 jaar vrij, eerlijk en onafhankelijk. Geen miljardair bezit ons, geen adverteerders controleren ons. Wij zijn een door lezers ondersteunde non-profitorganisatie. In tegenstelling tot veel andere publicaties, houden we onze inhoud gratis voor lezers, ongeacht waar ze wonen of het zich kunnen veroorloven om te betalen.

We hebben geen paywalls en alles blijft gratis zonder censuur. In het post-truth-tijdperk van nepnieuws, echokamers en filterbubbels publiceren we meerdere perspectieven van over de hele wereld.

Iedereen kan bij ons publiceren, maar iedereen doorloopt een rigoureus redactioneel proces. U krijgt dus op feiten gecontroleerde, goed gemotiveerde inhoud in plaats van ruis.

Dit is niet goedkoop. Servers, redacteuren fees en web ontwikkelaars kosten geld. Overweeg alstublieft om ons te steunen als donateur of ondersteunend lid, ook wij hebben onze inkomsten zien dalen in deze heftige tijden daarom, KLIK HIER voor IBAN of via PayPal hieronder!, hartelijke dank en veel leesplezier.

Steun SDB via PayPal veilig en simpel.