notule

Beladen debat over @notulen ministerraad: krijgen we oorlog in de kamer?

De Tweede Kamer debatteert vandaag over de notulen van de ministerraad waarin werd gesproken over de toeslagenaffaire. Kritische Kamerleden werden door bewindslieden onder vuur genomen, demissionair premier Rutte klaagde steen en been over CDA’er Pieter Omtzigt. Kan dat nog gevolgen hebben voor een kabinet dat toch al is gevallen over dezelfde kwestie?

1. Waar gaat het debat over?

Het wordt weer een pijnlijk debat voor het kabinet. Uit de vrijgegeven notulen (ze zijn hier terug te lezen) blijkt dat in de toeslagenaffaire op verschillende momenten informatie niet aan de Tweede Kamer is gegeven waar het parlement wel om had gevraagd. Ook blijkt dat in de ministerraad steen en been werd geklaagd over kritische Kamerleden en dat pogingen zijn gedaan om hen een toontje lager te laten zingen. En misschien nog wel belangrijker: dat er meer aandacht was voor het eigen imago van het kabinet dan voor het oplossen van de toeslagenaffaire.

2. De oppositie is woedend, het kabinet zegt dat niets onoorbaars is gebeurd. Wie heeft gelijk?

Het kabinet zegt dat niet doelbewust informatie is achtergehouden, en dat alleen concepten en ambtelijke voorbereidingsstukken niet zijn verstrekt. We weten dat wel degelijk cruciale documenten niet aan de Kamer zijn gegeven, waarin al duidelijk stond dat de toeslagenaffaire veel groter was. Volgens deskundigen is dat een schending van de grondwet. Daarin is het informatierecht van de Kamer vastgelegd. In dit geval had dit zeker ook verschil gemaakt, want als de Kamer eerder op de hoogte was geweest van de volle omvang van de toeslagenaffaire, had ook eerder een begin kunnen worden gemaakt met het zoeken van een oplossing.

3. Waar moeten we op letten?

Afgelopen maanden kreeg vooral demissionair premier Mark Rutte veel kritiek op zijn manier van besturen. Nu blijkt dat andere partijen in het kabinet daar net zo hard aan meededen. D66-minister Koolmees klaagde binnenskamers het hardst over kritische Kamerleden. Ook de ChristenUnie deed daar aan mee. En CDA-ministers De Jonge en Hoekstra probeerden hun partijgenoot Pieter Omtzigt, die zich als een terriër had vastgebeten in de toeslagenaffaire, te ‘sensibiliseren’, tot rede te brengen. Alle coalitiepartijen kunnen dus de wind van voren verwachten.

4. Kan dit bewindslieden de kop kosten?

Het kabinet is al gevallen over de toeslagenaffaire. Staatssecretaris van Financiën Menno Snel, die eerstverantwoordelijke was voor het achterhouden van informatie voor de Tweede Kamer, is twee jaar geleden al afgetreden. Sommige oppositiepartijen blijven erop hameren dat nu schoon schip moet worden gemaakt en alle verantwoordelijken het veld moeten ruimen, maar dat gaat waarschijnlijk niet gebeuren.

5. Wat betekent het voor de formatie?

Weer een tegenslag. Het vertrouwen had al een flinke knauw gekregen door de kwestie rond ‘positie Omtzigt, functie elders’, het zinnetje op een memo dat door toedoen van oud-informateur Ollongren naar buiten kwam. Nu blijkt dat Rutte niet als enige verantwoordelijk is voor de bestuursstijl waar zo veel kritiek op was. Informateur Tjeenk Willink was afgelopen weken juist bezig het gebruiken vertrouwen te herstellen. Hij kan nu opnieuw scherven gaan rapen. Na een ongetwijfeld weer fel en narrig debat zal het er niet makkelijker op worden een kabinet te vormen.

Het debat begint om 11:00 uur

Abonneer u nu op onze gratis elektronische nieuwsbrief SDB-nieuws klik hier om te registreren

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.