DELEN
politiek

Op 15 maart 2017 trokken de Nederlandse burgers en masse naar de stembus. Bijna 82% van de kiesgerechtigden voelde zich geroepen om een stem uit te brengen. De uitslag loog er niet om: de socialistische PvdA kreeg een opdonder vanjewelste.

GroenLinks, de progressief-ecologistische partij van nieuwkomer Jesse Klaver, won 10 zetels. Ondanks het verlies van 8 zetels bleef de liberale VVD (vergelijkbaar met een iets rechtsere Open Vld) met 33 zetels het grootste. De rechts-nationalistische PVV van Geert Wilders kwam als tweede partij uit de bus, maar had met 20 zetels toch een stuk minder dan verwacht, gehoopt en even zoveel gevreesd werd. Het christelijk-democratische CDA (vergelijkbaar met CD&V) en het links-liberale D66 wonnen respectievelijk 6 en 7 zetels. Een poging tot regeringsvorming tussen VVD, CDA, D66 en GroenLinks was de meest logische stap.

Edith Schippers, demissionair minister van Volksgezondheid, werd aangesteld als verkenner en later als informateur. De eerste gesprekken tussen VVD (Mark Rutte), CDA (Sybrand Buma), GroenLinks (Jesse Klaver) en D66 (Alexander Pechtold) werden op 20 maart opgestart. Vanwege het gebrek aan vertrouwen die de andere partijen in de PVV hadden, was het vanaf het begin af aan duidelijk dat Wilders niet zou deelnemen aan serieuze onderhandelingen. De onderhandelingen zijn op 12 april tijdelijk gestaakt. Dit door zowel de ziekte en het overlijden van de moeder van Klaver als het paasreces. Op 15 mei werd duidelijk dat de onderhandelingen geklapt waren op migratie-kwesties: de verschillen tussen GroenLinks en VVD bleken te groot te zijn.

Elsevier Weekblad on Twitter

Wilders boos op Rutte: Hij zit liever op het strand dan aan de onderhandelingstafel met mij: https://t.co/6hZsbF65pW

Tweede sessie(s)

Schippers werd op 17 mei opnieuw tot informateur benoemd, en onderhield gesprekken met ChristenUnie-voorzitter Gert-Jan Segers. De verschillen, met name op medisch-ethische kwesties, bleken voor D66 te groot te zijn, en op 23 mei gaf Schippers het stokje door aan Herman Tjeenk Willink van de PvdA, die zelf na hun verkiezingsnederlaag niet meer willen meeregeren. Een combinatie met de SP van Emile Roemers (vergelijkbaar met de PVDA in België) was voor D66 (en GroenLinks) wenselijk, maar voor CDA en VVD absoluut geen optie.

Gert-Jan Segers on Twitter

Het heeft nu lang genoeg geduurd. Hoog tijd om over de samenstelling van een nieuw kabinet knopen door te hakken. Hier m’n interview in AD. https://t.co/AvdLKGbPTc

Derde keer, goeie regeringsvorming?

Op 12 juni werd duidelijk dat, ook na een tweede overleg in de regeringsvorming, de verschillen op migratie te groot zijn, en klapte opnieuw de onderhandeling tussen GroenLinks, D66, CDA en VVD. Ondanks de aanvankelijk onwil van D66 om de conservatieve ChristenUnie (CU) toe te laten, zijn op vrijdag 23 juni, 100 dagen in de regeringsvorming, gesprekken gestart met voorzitter Segers. Een etentje tussen Pechtold en Segers zouden de persoonlijke onenigheden hebben moeten gladstrijken. Een aantal punten zullen hete hangijzers vormen in het overleg. Een beknopte weergave:

  • Euthanasie

D66 is absoluut voor een zelfgekozen levenseinde van ouderen, maar vooral de ChristenUnie is hier tegen. CDA ziet een uitbreiding van de Euthanasiewet ook niet echt zitten, maar zal hier meer inschikkelijk in zijn dan het CU. VVD neigt eerder naar steun, maar gaat weinig verrassend uit van de individuele keuze van de Kamerleden.

KBO-PCOB Zorg on Twitter

Bij @JinekLive refereert @gertjansegers aan de bindende waarde van manifest Waardig Ouder Worden. Is zelfs door D’66 ondertekend @kbo_pcob

  • Migratie

CU is zeer eurosceptisch, waar D66 een sterke EU-samenwerking juist belangrijk vindt. Dit punt is de reden waarop GroenLinks het niet eens kon worden met de andere partijen, maar bij de ChristenUnie lijkt er meer mogelijk te zijn. Zij zijn, net al D66, voor verplichte taallessen bij nieuwkomers, waar VVD en CDA eerst een verblijfsvergunning willen zien alvorens er gekeken wordt naar de plichten van nieuwkomers.

  • Arbeidsmarkt

CDA en CU zijn voor het verplicht verzekeren van ‘zzp’ers’ (zelfstandigen zonder personeel), terwijl VVD en D66 minder strakke cao’s willen die volgens hen ondernemerschap zouden belemmeren.

  • Klimaat

Zo groen als GroenLinks is CU niet, maar zij zijn op dit vlak de beste bondgenoot voor D66, en streven naar verhoging van milieubelasting en kilometerheffing, iets waar CDA en VVD fel tegen gekant zijn.

  • Inkomen

CU en CDA zien als traditionele gezinspartijen het liefst een tegemoetkoming voor de thuisblijvers, de zogenaamde ‘aanrechtsubsidie’. VVD en D66 willen echter geen stappen terugzetten in wat ze zien als vrouwenemancipatie. Alle partijen zetten vooral in op middeninkomens, maar D66 en CU zetten in op verkleining van de inkomensongelijkheid, terwijl de voorstellen van CDA en VVD deze juist eerder vergroten.

VVD on Twitter

Lees reactie Mark Rutte over vastlopen formatie hier👉 https://t.co/MEwUZAFUrD

Afwachten

De verschillen zijn groot, maar op het eerste gezicht niet onoverbrugbaar. Het is nu slechts afwachten hoe deze moeizame onderhandelingen verlopen. Voorlopig wordt echter nog geen record gevestigd: zowel tweemaal in de jaren zeventig als in 2012 duurden de onderhandelingen langer. Het Belgisch record bedraagt 541 dagen tijdens de regeringsvorming van 2010-2011.

Reacties

Reacties

1 REACTIE

Geef een reactie