DELEN

Uit een geheim document waarop de Duitse krant Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ) de hand kon leggen, wil de Europese Commissie tegen 2025 de euro invoeren in alle lidstaten van de Europese Unie. In Denemarken en Zweden wekte dit echter meteen grote ergernis op. De twee Scandinavische landen vervullen vermoedelijk alle criteria om onmiddellijk te kunnen toetreden tot de Europese muntunie, maar dachten over een afspraak met de EU te beschikken om de nationale munt toch te kunnen behouden. Maar ook in Duitsland wekt het gelekte document ergernis op, omdat er sprake zou zijn van meer Europees geld voor een euro-begroting.

Nicolai von Ondarza on Twitter

FAZ reports far-reaching proposals from EU Commission on #Eurozone, incl budget, parl control and further accessions https://t.co/8vftxP1SSY

Het document waarop FAZ de hand kon leggen zou een protocol zijn van een ontmoeting tussen Europees commissaris voor de euro Valdis Dombrovskis, Europees commissaris van Economische Zaken en Financiën Pierre Moscovici, en enkele leden van het Europees Parlement. Bedoeling van de ontmoeting was de leden van het Europees Parlement voor te bereiden op de inhoud van een ‘reflectienota’, die de Europese Commissie over een dag of tien zou willen publiceren.

Democratisering en financiële versterking van de euro

Volgens het protocol zou de reflectienota onder meer plannen bevatten om de laatste acht EU-leden, die nog geen lid van de eurozone zijn, tegen 2025 te dwingen de euro in te voeren. Verder zou er ook sprake van zijn een euro-begroting in te voeren. Weliswaar geen zogenaamde ‘euro-bonds’ zoals de voorzitter van de liberale Europese fractie Guy Verhofstadt (Open Vld) die ooit voorstelde. Wel zou men de controle over het beleid willen onttrekken aan de Europese ministers van Financiën, om ze over te hevelen naar het Europees Parlement.

DENMARK: RESPONSES TO DECISION NOT TO CHANGE TO EURO

English/Nat XFA Denmark woke up on Friday morning to a chorus of reaction in the wake of Thursday’s referendum on whether to join the euro. The pro-euro Danish cabinet met in special session this morning and insisted it would not call early elections despite losing the referendum in which 53 per cent of Danes voted to stay out of the common European currency.

De top van Europese ministers van Financiën zou volgens Pierre Moscovici te technocratisch optreden, en daarom niet democratisch genoeg zijn. Men kan het echter ironisch noemen dat uitgerekend een geheime reflectienota die de afspraken met minstens twee EU-landen eenzijdig zou opschorten van democratisering een punt maakt.

In principe zijn alle landen die lid worden van de Europese Unie verplicht om op termijn toe te treden tot de Europese muntunie. Tot voor enkele jaren was het voor de Centraal- en Oost-Europese leden van de Europese Unie een erezaak om zo snel mogelijk aan de stabiliteitsvoorwaarden te voldoen, zodat ze de euro ook effectief konden invoeren. In het bijzonder de Baltische landen sloofden zich uit om zo snel mogelijk te kunnen aansluiten bij de eurozone, al was het maar uit geopolitieke overwegingen tegenover buurland Rusland. Estland nam zo bijvoorbeeld reeds de euro aan in 2011.

Afnemend enthousiasme voor de euro

De laatste jaren is het appetijt om toe te treden tot de eurozone echter beduidend geslonken. Het zal de lezer niet verbazen dat in het bijzonder in Hongarije en Polen de stemming vandaag eerder lauw is om al te grote inspanningen te doen om de euro zo snel mogelijk te kunnen invoeren. Maar ook in de Tsjechische Republiek staat men vandaag eerder sceptisch tegenover een snelle toetrede.

Tot voor kort hadden drie EU-lidstaten een speciale status wat betreft de verplichting om op termijn de euro in te voeren. Het eerste land was Groot-Brittannië, dat een eigen afspraak bekwam waardoor het vrijgesteld was van die verplichting, en zijn pond sterling kon behouden. Sedert het Brexit-referendum is het land echter op weg de Europese Unie te verlaten, en is de invoering van de euro minder actueel dan ooit.

Deense opt-out

Ook Denemarken heeft een juridisch bindende afspraak (een zogenaamde ‘opt-out’) met de Europese Unie dat het de nationale munt voor onbepaalde termijn mag behouden. Die afspraak kwam er na een referendum in 2000, toen 53,2 procent van de Denen ‘Nej’ stemden tegen de invoering van de euro.

De Deense reactie op het protocol is dan ook dat er geen sprake van kan zijn de Deense kroon op te geven ten voordele van de euro zonder een nieuw referendum. Daarbij is het bijzonder twijfelachtig of zo’n nieuw Deens referendum een meerderheid voor de euro zou opleveren, op een ogenblik dat in andere landen, waaronder Nederland en Frankrijk, net stemmen opgaan om de euro te verlaten.

 

Reacties

Reacties

Geef een reactie